مرحوم آخوند قدّس سرّه معتقد است كه اصل مثبت در دو مورد حجّت است . 1 - هرگاه واسطه خفى باشد . مانند اينكه چيز نجس مرطوبى با چيز ديگرى كه خشك است برخورد كند و ما باقى بودن رطوبت را استصحاب كنيم و حكم به نجاست آن چيزى كه خشك بوده و هست بكنيم . و يا مانند اينكه در روز اول ماه شوال شك كنيم و بعد بقاء رمضان را استصحاب كنيم . اكنون اين استصحاب بقاء رمضان نسبت به روز مشكوك ، ثابت نمىكند كه روز بعد اول شوال است و بايد اعمال آن را بجا آورد ، ولى عرف جز اين مطلب چيزى نمىفهمد كه اگر امروز مشكوك است ، پس روز بعد عيد است و بايد اعمال عيد را بجا آورد . 2 - هرگاه واسطه و مستصحب لازم و ملزوم يكديگر باشند . مانند نور براى خورشيد . « 1 » اصل محرز به عنوان « اصل » رجوع شود . اصل موضوعى به عنوان « اصل » رجوع شود .

--> ( 1 ) كفاية الاصول ، ج 2 ، ص 327 .